نویسندگان گرامی، با توجه به انتقال به سامانۀ جدید نشریات، لازم است برای ورود به سامانه نسبت به دریافت رمز عبور اقدام نمایید. لطفاً با مراجعه به منوی ورود به سامانه و انتخاب گزینۀ «فراموشی رمز عبور» (Forgot Password)، اقدام به تنظیم مجدد رمز خود کنید.

زیست‌جهانِ شکاک و انکارِ اجتماعی ویروس؛ نظریه‌ای زمینه‌ای در پاندمی کووید-19

نویسندگان

1 دانشیار گروه جامعه‌شناسی، دانشگاه یزد، ایران

2 کارشناس ارشد جامعه‌شناسی، دانشگاه یزد، ایران

3 دانشجوی کارشناسی، دانشگاه کرمانشاه، ایران

چکیده
پاندمی کووید-۱۹ یکی از برجسته‌ترین چالش‌های سیاسی، اجتماعی و پزشکی سدهٔ اخیر بود. از مهم‌ترین راهبردهای اجتماعی در مواجهه با انتشار ویروس، رفتار سالم است و این امر متضمن پذیرش اجتماعی آن. باوجوداین، از ابتدای همه‌گیری در همهٔ کشورها، بخشی از شهروندان ویروس و بیماری را انکار می‌کردند. هدف مطالعهٔ کیفی حاضر، کشف و واکاوی انکار این بیماری در استان کردستان است. بر این اساس، سؤال پژوهش این است که چه دلایل و زمینه‌های اجتماعی به شکل‌گیری انکارِ ویروس در همه‌گیری می‌انجامد. داده‌ها از طریق مصاحبهٔ نیمه‌ساختاریافته با ۲۰ نفر از کسانی که ویروس و بیماری را انکار می‌کردند جمع‌آوری و با روش نظریهٔ زمینه‌ای تحلیل شد. مضامین تحقیق ذیل ۲۲ مفهوم اساسی و ۵ مقولهٔ عمدهٔ پزشکینه‌سازی تعمدی، کوچک‌پنداری زیستی، اضطراب اجتماعی و ابتلا، تقدیرگرایی و برساخت اجتماعی ویروس برساخت شد. مضمون مرکزی تحقیق زیست‌جهانِ شکاک است که بخشی از برساخت پزشکینه‌شدهٔ همه‌گیری کووید-۱۹ به شمار می‌رود.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله English

Skeptical lifeworld and social denial of the virus; a grounded theory in the COVID 19 pandemics

نویسندگان English

Ahmad Kalateh Sadati 1
Arezoo Mohammadi 2
Shaghayagh Refaiy 3
چکیده English

COVID 19 pandemic was one of the most important political, social and medical challenges in the world. While it was predicted that control of the virus in the first wave would be possible, scientists discussed the potential mutations in new variants and the possibility of uncontrollable mutations in the future. It is clear that one of the most important social strategies in the face of the virus is to follow health practices. But for such a thing, the necessity of accepting and understanding the risk is a preliminary matter. From the very beginning and still in all countries, some citizens deny the existence of such a virus and disease. The present study deals with the social reasons and contexts of this issue in Kurdistan province in Iran. The approach of this qualitative study and data was performed through semi-structured and in-depth interviews with 20 people who denied the virus and disease and the data were analyzed by grounded theory method. The themes of the research were constructed under 22 basic concepts and 5 main categories of intentional medicalization, social underestimation, social anxiety and affliction, destiny, and political resistance.

کلیدواژه‌ها English

Social denial
skepticism
Lifeworld
COVID 19 pandemic
اسکمبلر، گراهام (1399). هابرماس: نظریهٔ انتقادی و سلامت. ترجمه حسینعلی نوذری، تهران: علمی و فرهنگی.
رحیمی، ابوذر (1393). زیست جهان، قم: پژوهشکده باقرالعلوم (ع).
سیدمن، استیون (1396). کشاکش آرا در جامعه‌شناسی. ترجمه هادی جلیلی، تهران: نی.
علیزاده‌فرد، سوسن و علیپور، احمد (1399). الگوی تحلیل مسیر پیش‌بینی کرونا فوبیا بر اساس عدم تحمل بلاتکلیفی و اضطراب سلامتی. فصلنامه پژوهش در سلامت روان‌شناختی (ویژه‌نامه کووید-19 و سلامت روانی). 14(1)، 16-27. 1.
فوکو، میشل (1390). تولد پزشکی بالینی: باستان‌شناسی نگاه پزشکی. ترجمه فاطمه ولیانی، تهران: ماهی.
محمدپور، احمد (۱۳۸۹). ضد روش منطق و طرح در روش‌شناسی کیفی. تهران: جامعه‌شناسان.
محمدی، مهدی (1399). کرونا و سرنوشت بشر در جامعهٔ مخاطره‌آمیز. برگرفته از سایت http://bit.ly/2y6k52g. بازیابی شده در 1/7/1400.
مجدی‌فرد، فرهاد و صباغ، صمد (1394). بررسی رابطه تقدیرگرایی و بهره‌مندی از رسانه‌های ارتباطی در بین شهروندان ارومیه. مجله مطالعات جامعه‌شناسی، 7(28)، 74-57.
مطلبی، داریوش (1399). تأثیر ویروس کرونا بر حیات فرهنگی؛ با تأکید بر صنعت نشر. کرونا و جامعه ایران؛ سویه‌های فرهنگی و اجتماعی، تهران: پژوهشگاه فرهنگ، هنر و ارتباطات.
نمدیان‌پور، ایمان (1399). «تحلیل‌های اجتماعی درباره کرونا» برگرفته از سایت http://bit.ly/3cwla2i، بازیابی شده در تاریخ: 1/7/1400.

  • تاریخ دریافت 16 خرداد 1402
  • تاریخ پذیرش 06 مهر 1402
  • تاریخ اولین انتشار 06 مهر 1402