بی‌تفاوتی اجتماعی دانشجویان و عوامل اجتماعی مرتبط با آن مورد مطالعه: دانشجویان دانشگاه حکیم سبزواری

نویسندگان

1 کارشناس ارشد پژوهش علوم اجتماعی دانشگاه حکیم سبزواری

2 استادیار جمعیت شناسی دانشگاه حکیم سبزواری

3 استادیار جامعه شناسی دانشگاه حکیم سبزواری

چکیده
بی‌تفاوتی اجتماعی یک مسئله اجتماعی است؛ که در آن، بین آگاهی، احساس و رفتار افراد نسبت به مسائل اجتماعی نوعی گسست و جدایی وجود دارد و این گسست باعث می‌شود که کنش چندانی نسبت به مسائل اجتماعی صورت نگیرد. هدف از پژوهش حاضر بررسی میزان بی‌تفاوتی اجتماعی دانشجویان دانشگاه حکیم سبزواری و عوامل مؤثر بر آن می‌باشد. این تحقیق با روشِ پیمایشی و با تکنیک پرسشنامه انجام شد. نمونۀ آماری با استفاده از فرمول کوکران 370 نفر برآورد شده است که با روش تصادفی طبقه‌بندی ‌شده انتخاب شدند. نتایج تحقیق حاکی از آن است که میزان بی‌تفاوتی اجتماعی دانشجویان، متوسط می­باشد و7/73 درصد آنها بی­‌تفاوتی متوسطی داشتند. بین متغیرهای زمینه‌ای شامل جنسیت، محل سکونت، قومیت، رشته و مقطع تحصیلی با بی‌تفاوتی اجتماعی تفاوت معنا‌داری پیدا نشد؛ ولی بین وضعیت تأهل و سن با بی­‌تفاوتی اجتماعی تفاوت معنا­داری وجود دارد. عدم معناداریِ اغلب متغیرهای زمین‌ه­ای نشانگر عمومیت این پدیده در بین دانشجویان، فارغ از زن یا مرد، شهری یا روستایی بودن و قومیت­‌های مختلف است. متغیر زمینۀ خانوادگی در تمام آزمون­‌های دومتغیره و چند متغیره همواره، بیشترین اثرگذاری را داشت. ترتیب‌­بندی متغیرهای مستقل تأثیرگذار بر بی­‌تفاوتی اجتماعی براساس تحلیل مسیر عبارتند از: زمینۀ خانوادگی، احساس بی­‌هنجاری اجتماعی، اثربخشی اجتماعی، رسانه­‌های گروهی، اعتماد اجتماعی و امید به آینده بود. نتایج تحلیل رگرسیون نشانگر این است که 29 درصد از تغییرات بی‌تفاوتی اجتماعی دانشجویان، توسط متغیرهای مستقل تبیین می‌شود. بدین ترتیب، به­ رغم اینکه در تبیین بی­‌تفاوتی اجتماعی به نظریات مختلف و متنوعی پرداخته شد، اما میزان تبیین متغیر وابسته، چندان بالا نبود. این امر می‌تواند نشان­گر آن باشد که بی­‌تفاوتی اجتماعی در بین دانشجویان، ویژگی­‌های منحصر بفردی دارد که در نظریه‌­ها، بدان پرداخته نشده است.

کلیدواژه‌ها


Alikhah. F. (2005). Measuring the Basic Concepts of Social Sciences, First Print, Cover 1 and 2. Tehran: Culture and Islamic Guidance Ministry.
بختیاری، مهدی (1389). «اعتماد اجتماعی و رابطه برخی عوامل اجتماعی با آن: مطالعه موردی شهر قم». مطالعات فرهنگی اجتماعی، (2): 92-65.
Bakhtiary. M. (2011). The Social Trust and Relationship of Some of Social Factors with it: Case Study Qom City, Cultural Social Studies: 2: 65-92.
بنی فاطمه، حسین؛ رسولی، زهره (1390). «بررسی میزان بیگانگی اجتماعی در بین دانشجویان دانشگاه تبریز و عوامل مرتبط با آن». جامعه‌شناسی کاربردی، (41): 26-1.
Banifatemeh,H,.Rasouly. Z. (2012). The study of Social Alienation between Students of Tabriz University and Factors Affecting with it, Applied Sociology: 41:1-26.
حکمت پناه، شهلا (1394). عوامل اجتماعی مؤثر بر بی‌تفاوتی اجتماعی (مورد مطالعه: افراد 60- 20 سال منطقه 1 شهر تبریز سال (1394). پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی.
Davis. Z. (2009). A Phenomenology of Political Apathy: Scheler on the Origins of Mass Violence, Cont Philos Review: 42:149-169.
شارع پور، محمود (1391). جامعه‌شناسی شهری، چاپ پنجم، تهران: انتشارات سمت.
Fouladian. A. (2016). The Study of Relation between Social Alienation and Social Apathy among Islamic Azad University of Mashhad Students, Studies of Youth Sociology Quarterly: 5(17): 125- 144.
صداقتی فرد، مجتبی. (1392). بی‌تفاوتی اجتماعی (معناکاوی، بنیان نظری و سبب شناسی). چاپ دوم، اصفهان: بهتا پژوهش.
Ganz Dean. Dwight, A.B. (1956). Alienation and Political Apathy. Ph.D. Thesis. The Ohio State University.
ظهیری نیا، مصطفی؛ گلابی، فاطمه؛ هدایت ایوریق، رحیم. (1394). «شناسایی عوامل مؤثر بی‌تفاوتی اجتماعی در بین دانشجویان دانشگاه محقق اردبیلی». مطالعات علوم اجتماعی ایران، 12(45): 121-86.
Gazizadeh. H,. Kianpoor. M. (2016). The Study of Social Apathy among Students (Case Study: Esfahan University), Guideline Studies of Security and Social Order: 4(1): 59- 78.
علیخواه، فردین. (1383). سنجش مفاهیم اساسی علوم اجتماعی. چاپ اول، جلد 1 و 2، تهران: وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی.
Ghafary. Gh,. Niazy,M. (2008). Partnership Sociology, Tehran: Nazdik Publication.
غفاری، غلامرضا؛ نیازی، محسن (1386). جامعه شناسی مشارکت، تهران: نشر نزدیک.
Handelman. R. (1999). Defining and Assessing Adolescents Apathy .Ph.D. Thesis. University of New York.
فولادیان، احمد (1394). «بررسی رابطه بین میزان بیگانگی اجتماعی و میزان بی‌تفاوتی اجتماعی در بین دانشجویان دانشگاه آزاد اسلامی واحد مشهد». فصلنامه مطالعات جامعه‌شناختی جوانان، 5(17): 125-144.
Hekmat Panah. Sh. (2016). Social Factors Affecting on Social Apathy (Case study: Partition 20-60 Age of Area 1 of Tabriz city in 2017 Year, Master of Science Thesis in Islamic Azad University of Tehran.
قاضی‌زاده، هورامان؛ کیانپور، مسعود (1394). «بررسی میزان بی‌تفاوتی اجتماعی در بین دانشجویان (مورد مطالعه: دانشگاه اصفهان)». پژوهش های راهبردی امنیت و نظم اجتماعی، 4(1): 78-59.
Kalantari,S,. Adiby,M,.Rabani. R,.Ahmady. S. (2008). The Study of apathy and Altruism in Urban Society of Iran and Factors Affecting it, Behavior Scholar: 14(22): 27- 36.
کلانتری، صمد؛ ادیبی، مهری؛ ربانی، رسول؛ احمدی، سیروس. (1386). «بررسی بی‌تفاوتی و نوع‌دوستی در جامعه شهری ایران و عوامل مؤثر بر آن». دانشور رفتار، 14(22): 36-27.
Leo B. Van S,.Peer,S. (1991).Social Class and Political Behavior during a Period of Economic Stagnation: Apathy and Radicalism in the Netherlands, 1985, Political Psychology, Vol. 12, No. 1:41-63.
محسنی تبریزی، علی رضا؛ صداقتی فرد، مجتبی (1390). «پژوهشی درباره بی‌تفاوتی در ایران (مورد پژوهش شهروندان تهرانی)». جامعه‌شناسی کاربردی، 22(3): 26-1.
Magsody. B. (2016). The study and Comparison of Social Apathy between Students and Clergy, Master of Science Thesis. Kharazmy University.
مسعودنیا، ابراهیم (1380). تبیین جامعه‌شناختی بی‌تفاوتی شهروندان در حیات اجتماعی و سیاسی. اطلاعات سیاسی- اقتصادی، (167و 168): 165-152.
Masoud Niaa, E. (2002). Sociology Specify of Citizenship Apathy in Social and Political Life, Political; Economic Information: (167 and 168): 152- 165.
مقصودی، بهزاد (1394). بررسی و مقایسه بی‌تفاوتی اجتماعی در بین دانشجویان و طلاب. پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه خوارزمی.
Michael E. A,. Jacqueline L. Y. (2011). The Effects of Tenure on Staff Apathy and Treatment Orientation: A Comparison of Respondent Characteristics and Environmental Factors .Am J Crim Just: 36:1-16.
نوابخش، مهرداد؛ میرزاپوری ولوکلا، جابر (1394). «تحلیل جامعه‌شناختی تأثیر بی‌هنجاری بر بی‌تفاوتی اجتماعی (مورد مطالعه: شهر بابل)». مطالعات توسعه اجتماعی ایران، 7 (3): 68-53.
Mohseni Tabrizy, A,. Sedagati Fard, M. (2012). The Study of Apathy in Iran (Case Study: Tehran Citizens), Applied Sociology: 22(3):1-26.
Davis. Zachary. (2009), "A Phenomenology of Political Apathy: Scheler on the Origins of Mass Violenc", Cont Philos Review: 42:149-169. [DOI:10.1007/s11007-009-9101-5]
NavaBakhsh,M,.Mirzapouri,J. (2016). A sociological Analysis of Anomaly Impact on Social Apathy (Case of Study: Babol City) , Studies of Iran Social Development: 7(3):53-68.
Ganz Dean. Dwight, A.B. (1956), "Alneation and Political Apahy." Phd Thesis. The Ohio State University.
Sedagatifard, M. (2014). Social Apathy (Semantic, Theoretical Foundation, Etiologic), Second Print, Esfahan: Behta Study.
Handelman.Ran. (1999), "Defining and Assessing Adolesensent
Schou. R. (2015). Countering Student Apathy to Increase Student Engagement. Ph.D. Thesis. Wahden University.
Apathy ".Phd Thesis. University of New York.
Sharepour, M. (2013). Urban Sociology, Fifth Print, Tehran: Samt Press.
Leo B. Van Snippenburg and Peer Scheepers. (1991), "Social Class and Political Behavior during a Period of Economic Stagnation: Apathy and Radicalism in the Netherlands, 1985", Political Psychology, Vol. 12, No. 1:41-63. [DOI:10.2307/3791345]
Zahirynia, M,. Golabi, F,. Hedayat eivregh, R. (2016). Identification of Factors Affecting Social Apathy among Mohageg Ardebily University Students, Studies of Iran Social Science: 12(45): 86- 121.
Michael E. Antonio & Jacqueline L. Young. (2011), "The Effects of Tenure on Staff Apathy and Treatment Orientation: A Comparison of Respondent Characteristics and Environmental Factors" .Am J Crim Just: 36:1-16. [DOI:10.1007/s12103-010-9103-1]
Schou. Rebecca. (2015), "Countering Student Apathy to Increase Student Engagement". Phd Thesis.Wahden University

  • تاریخ دریافت 18 خرداد 1405
  • تاریخ انتشار 18 خرداد 1405