نویسندگان گرامی،
با توجه به انتقال به سامانۀ جدید نشریات، لازم است برای ورود به سامانه نسبت به دریافت رمز عبور اقدام نمایید.
لطفاً با مراجعه به منوی ورود به سامانه و انتخاب گزینۀ «فراموشی رمز عبور» (Forgot Password)، اقدام به تنظیم مجدد رمز خود کنید.
دانشیار جامعهشناسی، مرکز تحقیقات سیاست علمی کشور، تهران، ایران
چکیده
این مقاله به بررسی گفتمانهای فرهنگی جهانیشدن در غرب و مقایسه آن با گفتمانهای رایج در ایران میپردازد. جهانیشدن در سالهای پایانی قرن بیستم فرصتها و تهدیدهای فراوانی را برای کشورهای در حال توسعه همچون ایران بهوجود آورده است. از جمله آنها، فرصتها و تهدیدهای هویتی و فرهنگی است که پیامدهای بسیاری برای کشور ما داشته است. ازاینرو این مقاله با درک شرایط و اهمیت پدیده جهانیشدن و تأثیرات عمیقی که میتواند بر ساختار فرهنگی و اجتماعی کشور داشته باشد، درصدد آن است تا با طرح این موضوع به بررسی نظریهها و اندیشههای جهانیشدن در ایران بپردازد. چارچوب نظری این مقاله بر پایه نظریات شولت، گیدنز، کاستلز و رابرتسون قرار دارد و علل و عوامل پیدایش جهانیشدن، ماهیت و پیامدهای فرهنگی جهانیشدن از منظر نویسندگان ایرانی مورد ارزیابی قرار میگیرند. روش پژوهش در این مطالعه فرانظریه است که از طریق تحلیل محتوای متون و با کاربرد ابزار سنجش پرسشنامه معکوس صورت گرفته است. این پژوهش در حوزه مقالات مندرج در روزنامهها و مجلات انجام گرفته است. نمونه پژوهش شامل110 مقاله است که از این تعداد، 57 مقاله مربوط به روزنامهها و 53 مقاله مربوط به مجلات است. نتایج بهدست آمده از این پژوهش نشان میدهد، رویکردهای متنوعی که در خصوص ماهیت، علل و عوامل و پیامدهای جهانیشدن در بین نظریهپردازان جهانیشدن وجود دارد، در آثار نویسندگان ایرانی نیز مشاهده میشود؛ به عبارتی نویسندگان ایرانی نیز گرایشهای نظری مختلفی از قبیل نئولیبرالیستی، رادیکالیسم و اصلاحطلبی دارند.