شمارۀ جدید فصلنامه (بهار 1405) منتشر شد
دوره 17، شماره 1 - ( 2-1405 )
جلد 17 شماره 1 صفحات 328-289 |
برگشت به فهرست نسخه ها
Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
Yazdaninasab M, Karimi Alavijeh N. (2026). How Power Shapes the Body? Embodiment of Single Girls’ Living in Tehran. Social Problems of Iran. 17(1), 289-328. doi:10.61882/jspi.17.1.289
URL: http://jspi.khu.ac.ir/article-1-3832-fa.html
URL: http://jspi.khu.ac.ir/article-1-3832-fa.html
یزدانینسب محمد، کریمی علویجه نفیسه.(1405). چگونه قدرت بدن را میسازد؟ بدنمندی دختران مجرد ساکن در تهران مسائل اجتماعی ایران 17 (1) :328-289 10.61882/jspi.17.1.289
1- استادیار جامعهشناسی، دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران ، m_yazdani@sbu.ac.ir
2- دانشجوی دکتری جامعهشناسی، دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران
2- دانشجوی دکتری جامعهشناسی، دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران
چکیده: (342 مشاهده)
بدن را میتوان میدان اِعمال انواع قدرت دانست که متأثر از روابط فرهنگی و اجتماعی است. این مقاله به شناسایی انواع اِعمال قدرت و سازوکارهای آن در شکلدهی بدن میپردازد. به این منظور به کمک رویکرد پدیدارشناسی تفسیری با 20 دختر مجرد ساکن تهران مصاحبه انجام شد و تجربۀ زیستۀ آنها از بدن و بدنمندی مورد مطالعه قرار گرفت. نتایج تحقیق حاکی از آن بود که ساخت بدن ذیل چهار بُعد از قدرت با سازوکار متفاوتی برساخته میشود. انواع قدرت اِعمالشده در این چهار بُعد شامل هنجارهای رسمی، فرهنگ پدرسالارانه و صنعت مُد و زیبایی است. یکی از میانجیهای اِعمال این سه نوع قدرت، نگاه خیرۀ دیگری است که از طریق برچسبزنی و طرد و قضاوت سبب درونیسازی و طبیعیانگاری کلیشههای جنسیتی میشود. نگاه خیرۀ دیگری همزمان که نقش میانجی دارد، بهطور مستقل نیز اِعمال قدرت میکند. همچنین تضاد بنیادینِ هنجارهای رسمی، فرهنگ پدرسالارانه و مُد و زیبایی در تجربۀ زیسته بروز میکنند و موجب تنش و تضاد در شخصیت مشارکتکنندگان میشوند. علاوهبرآن، نگاه خیره وجهی غیرقابلشناسایی دارد که سوژه لزوماً به آن دسترسی ندارد و همین وجه، آزاردهندگی آن را دوچندان میکند. بنابراین، هنجارهای رسمی، فرهنگ پدرسالارانه، مُد و زیبایی در کنار نگاه خیرۀ دیگری همچون سراسربینی عمل میکنند که هرلحظه حاضرند؛ طوری که سوژه نمیتواند بهدرستی درک و تفسیری از انتظاراتی داشته باشد که ماهیتاً متناقض و متضاد هستند.
نوع مقاله: پژوهشی اصیل |
موضوع مقاله:
فرهنگ
دریافت: 1404/7/18 | پذیرش: 1404/10/3 | انتشار: 1405/2/28
دریافت: 1404/7/18 | پذیرش: 1404/10/3 | انتشار: 1405/2/28
فهرست منابع
1. اکبرزاده جهرمی، سیدجمالالدین، رضویزاده سیدنورالدین و شیخی، محدثه (1398). نقش اینستاگرام در مدیریت بدن زنان: مطالعه موردی زنان منطقه یک و بیست تهران. مطالعات رسانههای نوین. 5(20)، 37-79.
2. تاجور، مریم، آتشبهار، امالبنین، پورفرخ، پریسا، جعفری، پویان ابراهیم و سجادی، حانیهسادات (1403). وضعیت فراوانی اعمال جراحی زیبایی در ایران: یک مطالعه توصیفی. مجلۀ دانشکدۀ بهداشت و انستیتو تحقیقات بهداشتی، 22(1)، ۱-۱۴.
3. صیفوری، بتول و عربی، نسرین (1401). گفتمان خاموش مدیریت بدن زنان؛ مورد مطالعه: زنان 17 تا 50 ساله شهر کرمان. فصلنامۀ راهبرد فرهنگ، 15(60)، 149-178.
4. فوکو، میشل (1396). مراقبت و تنبیه. ترجمۀ افشین جهاندیده و نیکو سرخوش، تهران: نی.
5. گیدنز، آنتونی (1382). جامعهشناسی. ترجمۀ منوچهر صبوری. تهران: نی.
6. محمدی، جمال و حسنی، کویستان. (1399). سویههای رهاییبخش و سرکوبگرانه بدن آرایی و بدن نمایی (مورد مطالعه: زنان شهر تهران). مسائل اجتماعی ایران (دانشگاه خوارزمی)، 11(2)، 321-354.
7. مرلوپونتی، موریس (1391)، جهان ادراک. ترجمۀ فرزاد جابرالانصار. تهران: ققنوس.
8. ناصری، عرفان، آقابابایی، احسان، کیانپور، مسعود و صیاد، علیرضا (1401). بدنمندی و تجربۀ خود در سینمای ایران: مطالعۀ پدیدارشناختیِ شش فیلم از دهۀ 60 تا 90. جامعهشناسی کاربردی، 33(3)، 51-82.
9. هیندس، باری (1396)، گفتارهای قدرت از هابز تا فوکو، ترجمۀ مصطفی یونسی، تهران: شیرازه.
10. وظیفهشناس، فاطمه، رحمتی، محمدمهدی و حلاجزاده، هدی (1399). برساخت زیبایی بدن زنانه (مطالعۀ موردی: زنان شهر رشت). فصلنامۀ زن در توسعه و سیاست، 18(2)، 173-193.
11. Bordo, S. (1993). Unbearable Weight: Feminism, Western Culture, and the Body. University of California Press.
12. Bourdieu, P. (1984). Distinction: A Social Critique of the Judgement of Taste. Harvard University Press.
13. Bourdieu, P. (1990). Logic of practice, translated by Richard Nice. Cambridge, Mass.: Harvard University Press.
14. Dahl, Robert., (1957), “The concept of power”, Behavioural Science, 2 (3), 201–215
15. Farahani, F. (2007). Diasporic narratives of sexuality: Identity formation among Iranian-Swedish women. n.p. Stockholm: Acta UniversitatisStockholmiensis: Almqvist &Wiksell International.
16. Fathzadeh, Fatemeh (2021) The veil: an embodied ethical practice in Iran, Journal of Gender Studies, 30:2, 150-164.
17. Ferguson, H. (2006). Phenomenological sociology: insight and experience in modern society. London: Sage Publications.
18. Foucault, M. (1977). Discipline and punish: The birth of the prison (A. Sheridan, Trans.). Pantheon Books. (Original work published 1975).
19. Foucault, M. (1978). The history of sexuality: An introduction (R. Hurley, Trans.). Pantheon Books. (Original work published 1976).
20. Foucault, M. (1982). The subject and power. In H. Dreyfus & P. Rabinow (Eds.), Michel Foucault: Beyond structuralism and hermeneutics (pp. 208–229). Chicago: Chicago University Press.
21. Foucault, M. (1988). "Technologies of the Self." In Technologies of the Self: A Seminar with Michel Foucault. University of Massachusetts Press.
22. Foucault, M. (1998). The history of sexuality: The will to knowledge. London: Penguin.
23. Foucault, M., & Rabinow, P. (1997). The essential works of Michel Foucault, 1954-1984: Ethics: Subjectivity and truth (Vol. 1). London: Allen Lane.
24. Freud, S. (1905) ‘Fragment of an analysis of a case of hysteria’, S.E. 7.
25. Freud, S. (1921) Beyond the Pleasure Principle, S.E. 18.
26. Freud, S. with Breuer, S. (1885) Studies on Hysteria, S.E. 2.
27. Goffman, E. (1959). The Presentation of Self in Everyday Life. Anchor Books.
28. Harvey, D. (2001). Spaces of Capital: Towards a Critical Geography. Routledge.
29. Haugaard, Mark. (2020). The four dimensions of power: Understanding domination, empowerment and democracy.
30. Heaton, Janet (2022). ““*Pseudonyms Are Used Throughout”: A Footnote, Unpacked”, Qualitative Inquiry, Vol. 28(1) 123–132.
31. Lindseth, Anders & Astrid Norberg (2004), “A phenomenological hermeneutical method for researching lived experience”, Scand J Caring Sci; 18; 145–153.
32. Mathur, K. (2008). Body as space, body as site: Bodily integrity and women's empowerment in India. Economic and Political Weekly, 54-63.
33. Merleau-Ponty, M. (1962). Phenomenology of Perception. Translated by c. smith, London: Routledge.
34. Naseri, E., Aqababaee, E., Kianpur, M., & Sayyad, A. (2022). Embodiment and self-experience in iranian cinema: a phenomenological study of six films from the 1980s to the 2010s. Journal of Applied Sociology, 33(2), 51-82.
35. Nicola Diamond (2001) Towards an interpersonal understanding of bodily experience, Psychodynamic Counselling, 7:1, 41-62.
36. Piran, N. (2017). Journeys of embodiment at the intersection of body and culture: The developmental theory of embodiment. Elsevier Academic Press.
37. Pohl, L., & Helbrecht, I. (2022). Decentering the Subject, Psycho analytically: Researching Imaginary Spacings through Image-Based Interviews. The Professional Geographer, 74(3), 540–548.
38. Scott, B. A., & Derry, J. A. (2005). Women in their bodies: Challenging objectification through experiential learning. Women's Studies Quarterly, 33(1/2), 188-209.
39. Shilling, C. (2003). The Body and Social Theory. Sage Publications
40. Stevenson, N. (2014). Cultural Studies: Theory and Practice. SAGE Publications.
41. Taylor, D. (Ed.). (2011). Michel Foucault: Key concepts. Acumen Publishing.
42. Turner, B. S. (2008). The body and society: Explorations in social theory.
43. Waskul, D. & Vannini, P. (2006). Body/embodiment: symbolic interaction and the sociology of the body. Hampshire & Burlington: Ashgate Publishing Company.
44. West, C. & Zimmerman, D. (1987). "Doing Gender." Gender & Society, 1(2), 125-151.
45. Yazdaninasab, M & Khademnabi, M (2023). Power and resistance: Iranian day-laborers' lived experience of power relations in the workplace, Journal of Political Power, Vol. 16, pp.81-100.
ارسال پیام به نویسنده مسئول
| بازنشر اطلاعات | |
 |
این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است. |
کلمات کلیدی
نشریه, مجلۀ علمی, مقالۀ علمی, مقالۀ پژوهشی, داوری، ارزیابی، کمیسیون نشریات، ارسال، دریافت، اصلاح، پذیرش، رَد، چاپ و انتشار
نشریه تحت قوانین Creative Commons Attribution-NonCommercial ۴.۰ International License (CC-BY-NC) منتشر میشود.
