fa بررسی علل کنترل فساد در سطح کلان مبتنی بر منطق فازی پژوهشی اصیل Original Research <div style="text-align: justify;"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:10.0pt;">فساد به‌عنوان یکی از واقعیت‌‌های جامعۀ امروزی، رشد بی‌سابقه‌ای در نظام اداری، سیاسی و اقتصادی جهان داشته است و طبق آمار سازمان شفافیت بین‌المللی هیچ منطقه یا کشوری در جهان از خسارت فساد مصون نیست. در این مقاله با گمانه‌زنی‌‌های نظری به دنبال مطالعۀ تطبیقی شروط لازم و کافی وقوع نتیجه، یعنی کنترل فساد، در سطح کلان هستیم. بر اساس چارچوب نظری ارائه‌شده، برای کنترل فساد سه بعد یا سه قید (شرط/ ملاک) قائل شدیم: حاکمیت قانون، توسعۀ سیاسی و توسعۀ اقتصادی. روش‌شناسی این تحقیق کمی و مبتنی بر روش تطبیقی است و مجموعه داده‌‌های چهارده کشور که در مجموع با توجه به نتیجه شامل موارد مثبت و منفی هستند، با استفاده از رهیافت فازی تحلیل شده‌اند. یافته‌ها حاکی از این است که حاکمیت قانون، توسعۀ سیاسی و توسعۀ اقتصادی هریک به‌تنهایی شرط لازم بروز نتیجه، یعنی کنترل فساد، است. در علیت‌‌های عطفی و ترکیبی، از میان مسیر‌های مختلف علّی، تنها یک مسیر علّی براساس معیار‌های ضرورت و کفایت و شاخص سازگاری و شاخص پوشش دارای اهمیت نظری و تجربی لازم بود. در این مسیر علّی، حاکمیت قانون، توسعۀ سیاسی و توسعۀ اقتصادی در ترکیب با هم، توأمان علیّت عطفی لازم را در بروز نتیجۀ موردنظر فراهم کردند. همچنین نتایج نشان می‌دهد شاخص سازگاری مسیر باقی‌مانده 97/0 است و این مسیر 84 درصد از تغییرات متغیر نتیجه را پوشش می‌دهد و دارای اهمیت نظری و تجربی قابل‌قبولی است. بنابراین به‌طورکلی می‌توان گفت شروط موردبررسی قدرت تبیینی قابل قبول و بالایی در تحلیل مسیر علّی کشور‌های مورد بررسی دارند.</span></span></div> <div style="text-align: justify;">Corruption as one of the realities of today&#39;s society has had unprecedented growth in the administrative, political and economic systems of the world and according to the International Transparency Institute, no region or country in the world is immune to corruption. In this article, with theoretical speculations, we are looking for a comparative study of the necessary and sufficient conditions for the necessary outcome: the control of macroeconomic corruption. Based on the theoretical framework, we have identified three dimensions or three constraints for corruption control: the rule of law, political development, and economic development. The methodology of this research is qualitative and comparative. The data of 14 countries have been analyzed using a fuzzy approach and include positive and negative cases. Research findings suggest that the rule of law, political development, and economic development are each a necessary condition for the outcome of corruption control. In causal and hybrid causalities, only one causal route was necessary based on adequacy and the index of compatibility and cover index. In this causal direction, the rule of law, political development, and economic development combined provided the necessary causality to produce the desired result. Compatibility index of the remaining rout is 0.97 and it covers 84% of the changes in the variable which is of acceptable theoretical and empirical importance. Therefore, generally, these causes have significant explanatory power in the analysis of the countries under investigation.</div> کنترل فساد, حاکمیت قانون, توسعۀ سیاسی, توسعۀ اقتصادی. Corruption control, Rule of law, Political development, Economic development. 81 99 http://jspi.khu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-64-6&slc_lang=fa&sid=1 Maryam Rezaie مریم رضایی m.rezaie2006@yahoo.com 10031947532846007680 10031947532846007680 Yes PhD Student in Sociology, University of Shahid Beheshti دانشجوی دکتری جامعه‌شناسی دانشگاه شهید بهشتی Asadollah Naghdi اسدالـله نقدی naghdi219@yahoo.com 10031947532846007681 10031947532846007681 No Associate Professor, BouAli University of Hamedan دانشیار دانشگاه بوعلی سینا همدان