Social Problems of Iran

fa وضعیت روابط اجتماعی در شهر تهران: بررسی میزان مرزبندی و ترددهای فرهنگی The Situation of Social Relations in Tehran: Study of the Boundaries and crossing cultural پژوهشی اصیل Original Research <div style="text-align: justify;">ارتباط اجتماعی، برای انسان‌، به‌عنوان موجودی اجتماعی، نوعی ضرورت حیاتی برای زیست اجتماعی در هر جامعه‌ای است. مداراکردن با دیگران یا پذیرش و طرد دیگران، ازجمله شکل‌های ارتباط اجتماعی افراد یک جامعه با یکدیگر هستند. ارتباط اجتماعی در جوامع گوناگون (روستا، شهرهای کوچک و بزرگ، کلان‌شهرها و سایر محیط‌های اجتماعی) از حیث شدت، سطح، ابعاد و چگونگی، متفاوت و متغیر است. در این مطالعه که به روش کمی (توصیفی-پیمایش) انجام شد، تلاش شد تا میزان مرزبندی و ترددهای فرهنگی موجود در روابط اجتماعی ساکنان شهر تهران بررسی شود. جامعۀ آماری، تمامی شهروندان 16 سال به بالای شهر تهران را شامل می‌شد. حجم نمونه شامل 625 نفر بود که به روش نمونه‌گیری خوشه‌ای چند‌مرحله‌ای انتخاب شدند. ابزار جمع‌آوری داده‌ها، پرسش‌نامۀ محقق‌ساخته بود. نتایج نشان داد که درکل، میزان مرزبندی در روابط اجتماعی در شهر تهران «شدید» و تردد فرهنگی «کم» است. طبقات اجتماعی بالا نسبت به طبقات اجتماعی پایین‌، افراد با تحصیلات بالا نسبت به افراد با تحصیلات پایین‌تر، مردان نسبت به زنان، ساکنان محلات در خوشۀ بالاتر نسبت به خوشه‌های پایین‌تر، متولدین تهران نسبت به متولدین غیرتهران، جوان‌ترها نسبت به میانسال‌ها و مسن‌ترها، مطلقه‌ها و مجردها نسبت به متأهل‌ها و همسرفوت‌شدگان، بیشتر از مرزهای فرهنگی و اجتماعی عبور می‌کنند. یافته‌های پژوهش نشان داد که دین و سنت همچنان به‌عنوان دو عنصر هویتی مهم از مجموعه‌عناصر سه‌گانۀ هویتی (ایرانیت، اسلامیت و مدرنیت)، نقش مهمی در ایجاد، حفظ و تداوم مرزهای اجتماعی و فرهنگی در روابط اجتماعی افراد، به‌خصوص در حوزۀ عمومی دارند و برعکس، عنصر هویتی مدرن نقش مهمی در ترددهای فرهنگی و عبور از مرزبندی‌های فرهنگی در روابط اجتماعی میان شهروندان تهرانی ایفا می‌کند.</div> <div style="text-align: justify;">In this study, which was based on a quantitative (descriptive-survey) method, we have tried to examine the extent/ measures of the crossing cultural and boundaries in the social relationships of the residents of Tehran. The statistical population included all citizens of Tehran, who were 16 years old and up. The sample size included 625 who were selected by cluster multistage method. A questionnaire tool was used to collect data. The Cronbach's alpha rate of the questionnaire exceeded from 93%. Findings of the research showed that, in general, the degree of boundaries in social relations in Tehran is "severe" and crossing cultural is "low". Also, the results showed that Affluent class and higher social base holders than those in the lower social classes, those with higher education than lower education, men than women, local residents in higher clusters than lower clusters, Tehran born are more open and freer than the non-Tehrani and immigrant-born, younger than middle-aged, divorced, and single-sex couples compared to married couples and the deceased's spouses break and cross the social and cultural boundaries. The significance level of all results was more than 99% and all hypotheses have been confirmed.</div> روابط اجتماعی, مرزهای فرهنگی, تردد فرهنگی, شهرگرایی. Social relationships, cultural boundaries, cultural crossing, Urbanism. 299 324 http://jspi.khu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-32&slc_lang=fa&sid=1 Mohammad Ali Ghaempour محمدعلی قائم پور M.Ghaempour@yahoo.com 10031947532846002958 10031947532846002958 Yes Ph.D.of in the field of cultural sociology دکترای جامعه‌شناسی فرهنگی، دانشگاه علامه‌طباطبایی، تهران، ایران Mahmood Shahabi محمود شهابی Mshahabi88@gmail.com 10031947532846002959 10031947532846002959 No Associate Professor of Sociology group AllamehTabatabai University دانشیار جامعه‌شناسی، دانشکدۀ علوم اجتماعی، دانشگاه علامه‌طباطبایی، تهران، ایران